Khi bạn đặt câu hỏi, điều đó có nghĩa là bạn tò mò muốn biết điều bạn đang hỏi. Nhưng không phải lúc nào chúng ta cũng biết cách đặt câu hỏi cho hợp tình, hợp lý: rất nhiều trường hợp bị cho là “hỏi vô duyên”, “hỏi không đúng lúc”…Vậy làm sao để đặt câu hỏi 1 cách hợp lý và thông minh để cuộc trò chuyện luôn thú vị, tự nhiên? Kỹ năng đặt câu hỏi trong giao tiếp là một trong những kỹ năng quan trọng, vì nó không chỉ sử dụng trong đời sống mà còn ứng dụng rất nhiều cho công việc của bạn.
Xem thêm : Cách học ngữ pháp tiếng Anh
Có hai dạng câu hỏi thường được sử dụng: câu hỏi xác định lại thông tin, có tính lựa chọn – gọi là câu hỏi đóng và câu hỏi mở – người được hỏi trả lời về những thông tin chưa được nêu ra.
1/ Câu hỏi đóng
Câu hỏi đóng dùng trong những tình huống bạn muốn xác định một thông tin nào đó, nó có dạng như: Là A hay B? Đúng không? Bạn thích C hay D? Bạn có làm việc đó không?… Và câu trả lời thường sẽ lựa chọn ngắn gọn của người được hỏi. Sử dụng câu hỏi đóng như thế nào? Câu hỏi đóng là một dạng câu hỏi không nên lạm dụng trong quá trình giao tiếp. Vì tính chất của nó là xác nhận lại thông tin, chứ không có tính gợi mở nên lượng phản hồi từ người nghe là không nhiều. Ví dụ, bạn hỏi “bạn có thích xem phim không?” Thì người nghe chỉ có thể trả lời “có” hoặc “không”.
Câu hỏi đóng thường dùng trong những trường hợp bạn nói chuyện với người lạ, quá trình giao tiếp còn bị cản trở nhiều bởi sự ngại ngùng của hai người. Khi này, câu hỏi đóng thường là câu mở đầu cho một đề tài nào đó. Chẳng hạn bạn sắp nói về chủ đề thời sinh viên, bạn có thể bắt đầu với câu hỏi “hồi đó bạn có hay trốn tiết không? Bạn có hứng thú với thời đại học không?…” Và sau đó là các chuỗi câu hỏi mở sâu hơn để hai người có thể trao đổi với nhau.
Khi bạn chưa biết rõ ai đó hay đang tìm hiểu ai đó, tất cả mọi thứ đều có vẻ mơ hồ, không định rõ. Tính cách của người ấy thế nào, cuộc sống của người ấy ra sao… Bạn không biết chắc điều gì, vì vậy một câu hỏi đóng để khởi đầu câu chuyện là điều hợp lý. Câu hỏi đóng sẽ giúp bạn xác định được là người ấy có hứng thú/quan tâm hay không đến điều mà bạn nói để từ đó tiến sâu hơn hoặc dừng lại đề tài ở đó.
Lưu ý là tránh dùng các câu hỏi đóng liên tục, dồn dập, người nghe sẽ nghĩ là bạn đang tra khảo họ hoặc bắt họ làm một bài trắc nghiệm nào đó
2/ Câu hỏi mở
Đặt câu hỏi mở khéo léo, hấp dẫn cũng là cả một nghệ thuật.
Câu hỏi mở chính là những câu hỏi để khai thác nhiều thông tin hơn, khơi gợi người được hỏi nói về những điều bạn chưa biết hay còn mơ hồ. Câu hỏi mở thường có dạng “vì sao, như thế nào, ở đâu, ý kiến của bạn về vấn đề đó…” Đặt câu hỏi mở khéo léo, hấp dẫn cũng là cả một nghệ thuật, vì nếu bạn không biết cách hỏi, rất dễ bị người khác đánh giá là thô lỗ, thiếu hiểu biết…hoặc đặt câu hỏi không đúng trọng tâm nên câu trả lời bạn nhận được cũng đi chệch hướng, không giống như bạn mong đợi.
Ví dụ:
Một chàng trai hẹn gặp một cô gái mới quen ở một quán cà phê. Sau một hồi trò chuyện thì cả hai đã bắt đầu thấy không khí cởi mở. Lúc này, chàng trai muốn hỏi sâu về một vài lĩnh vực về đời sống riêng tư của cô gái. Và điểm đầu tiên chàng trai muốn biết là cô gái đã từng yêu ai chưa, và ở thời điểm nào.
Chàng trai vụng về sẽ hỏi: Mấy tuổi thì em bắt đầu yêu?/Em đã từng yêu ai chưa/Em đi qua mấy cuộc tình rồi/Em xinh vậy chắc nhiều người theo đuổi lắm nhỉ…
Nhưng chàng trai thông minh sẽ hỏi: Anh không biết là phụ nữ hiện nay quan niệm thế nào về tình yêu? Có người nói tình đầu bao giờ cũng lãng mạn và khó quên, em nghĩ sao? Và sau đó khi cô gái chia sẻ quan điểm của mình, có thể anh ta sẽ đùa cô gái “em có đọc sách nào không hay tự trải nghiệm đấy?”…Nói chung, khi này, câu chuyện sẽ tự nhiên hơn rất nhiều và những câu hỏi riêng tư sẽ không còn gượng gạo, vô duyên nữa.
Qua những tình huống trên, bạn thấy rằng kỹ năng đặt câu hỏi phù hợp rất cần thiết trong mỗi chúng ta. Đặt câu hỏi hợp lý không những khiến câu chuyện trở nên suôn sẻ, hòa hợp mà còn thể hiện bạn là một người tâm lý, thú vị, độc đáo…
Xem thêm: Cách viết email xin việc bằng tiếng Anh
Hãy học cách đặt câu hỏi ngay hôm nay để thành công hơn trong giao tiếp cũng như cuộc sống nhé!
